İthal araçlara dikkat, aracınıza el konulaibilir

2013 yılında yapılan bir mevzuat değişikliği nedeniyle bir çok ithal araca el konulmaya başlandı.

Gümrük ve Ticaret Bakanlığı’nın distribütörler dışında, ithalat izin belgeli firmalar tarafından ithal edilen belirli bir segmentin üstündeki lüks araçlara, 2013 yılında yapılan mevzuat değişikliğiyle, ikinci el oldukları gerekçesiyle el koymaya başladı. 

Bakanlığın bu uygulaması, 2008 yılından bu yana ithal edilen 42 bin aracın sahibini ilgilendiriyor. 

Bugüne kadar  12 bin araca el konulurken, geri kalan 30 bin aracın da ithalat zamanına göre incelemeye tabi tutulacağı açıklandı. Bu yolla ithal edilen araçlar, birkaç kez el değiştirse bile her sahibi aynı muameleye maruz kaldığı için çok sayıda mağdurun ortaya çıktığı belirtiliyor. 

Bu yolla ithalatın halen devam etmesi, önümüzdeki dönemde yeni mağdurların da oluşması beklentisini beraberinde getirdi.

Bugüne kadar bu konuda çok sayıda ünlü zarar görürken, bu arabaları kullandığı için, kaçakçı muamelesi gördü ve haklarında davalar açıldı.

İthal otolarla ilgili süreç şöyle işliyor; 

Terminolojide sıfır olarak kabul edilen araçlar, üretildikleri ülkede tescil edildikten sonra ithalat izin belgesi sahibi olan firmalar tarafından getiriliyor ve KDV’si ödendikten sonra milleştirilerek Türkiye’de tescil ediliyor. Gümrük Birliği anlaşması uyarınca gümrük vergisine tabi tutulmayan araçlar için distribütörlerin beyan ettiği fiyat üzerinden veya bunun üzerinde KDV ödemesi yapılıyor.

2013 yılında yapılan bir mevzuat değişikliği ile bu şekilde getirilen araçlar kaçak muamelesi görerek el konulmaya başlandı. Bakanlık, 2008 yılından itibaren 2013 yılına kadar ithal edilen tüm araçları incelemeye aldı. Şu ana kadar 12 bin araca el konuldu. Bu kapsamda 30 bin aracın daha olduğu ifade ediliyor.

Kaçak araba nasıl anlaşılır?

Avukat Nuri Doğan'a göre kaçak araba nasıl anlaşılır? Gümrük Bakanlığı, dönem dönem yurtdışı araştırma yaparak geçmişte ithalatı yapılmış eşyanın (bu arada arabaların) yurtiçine girişine esas evraklar üzerinde araştırma ve inceleme/denetim yapmaktadır. Bu inceleme ve denetimler çerçevesinde araçların menşe’i ülke makamları nezdinde de bir takım araştırmalar yapmaktadır. Yapılan çalışmaların çoğunda distribütörlerin de sabotesi sonucu, ithalatçılara olan güvenin sarsılması ve ithalatçıların pastadan aldıkları payın düşürülmesine

Kaynaklara göre sıkıntı ikinci el tanımından ortaya çıkıyor. Trafiğe çıkmasa bile bu araçlar üretildikleri ülkede tescile tabi tutulduğu için, Türkiye’de yapılan incelemede ikinci el statüsünde değerlendiriliyor. Mevcut mevzuata göre de Türkiye’ye ikinci el araç ithalatı, çok özel durumlar dışında yasak. Çelişki de bu noktada ortaya çıkıyor.

Bu yüzden hakkında dava açılmış bir otomobil sahibi, şu ana kadar 12 bin araca el konulmasına rağmen, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı’nın halen bu yolla araç girişine izin verdiğini, bunun da yeni mağduriyetlerin oluşmasına yol açacağını kaydetti ve “2008 yılında getirilen bir araç, bugüne kadar 3-4 kez el değiştirmişse, ithalatla hiç ilgisi olmayan son kullanıcıya dava açıyor. Bu kişi de aracı aldığı kişiye dava açıyor. Her dava dosyası için insanların cebinden vekalet ücreti dahil yaklaşık 40 bin lira çıkıyor” ifadelerini kullandı.

İthal araçlar neden bağlanıyor? İthal araç davaları... 

Araç Bağlama Araç Yakalama İthal Araç İthal Araba Bağlama Yakalama türleri hk.

İthal araçlarla ilgili yapılan inceleme ve değerlendirmeler iki ana koldan yürümektedir. Birincisi idari

işlem (Gümrük Müdürlüğü eliyle) ikincisi ise adli işlem (mahkemeler eliyle) yürüyen inceleme ve

araştırmalardır.

İdare eliyle yapılan araştırmaların neticesinde bir kısım dosyalarda suç unsuruna rastlandığı

kanaatiyle adliyeye sevkedilen ve savcılık/mahkemelere intikal eden dosyalar olduğu gibi; bir kısım

dosyalarda da idari yaptırım kararları uygulanmıştır.

Mahkemeler, yaptıkları inceleme ve değerlendirmeler neticesinde bir dönem davaların sonuna kadar

araçların toplanmasına (yakalanmasına) karar vermişlerdir. Bu kararlar uygulanmaya başlandığında

yapılan yoğun itirazlar mahkemeler tarafından haklı bulunmuş; ceza yargılaması sonuna kadar araçlar

üzerinde (devir yasağı) içeren tedbirler baki kalmak üzere maliklerine iadesine karar verilmiştir.

Bu kısım araçlarla ilgili olarak hali hazırda yakalamalı olarak aranan araç kalmamıştır. Belki nadir de

olsa mahkemeye müracaat etmedikleri için araçlarındaki yakalama kaldırılmamış olanlar varsa o

kişiler ilgili mahkemelere müracaat ederek yakalamanın kaldırılmasına karar verilmesini isteyebilirler.

İdari işlem sonucu el koyma kararı verilmiş araçlar için ise, idare tarafından ‘‘mülkiyetin kamuya

geçirilmesi’’ kararı verilenler vardır. Bu araçlarla ilgili olarak hem idareye (üst makam olan gümrük

bölge müdürlüğüne) itiraz edilmesi gerekmektedir, hem de itiraz reddedildiği veya itiraza cevap

verilmediği takdirde dava açılması gerekmektedir. BU İŞLEMLER SÜRELİ İŞLEMLERDİR. İTİRAZ İÇİN

KARARIN TEBLİĞİNDEN veya TEBLİĞ EDİLMİŞ SAYILDIĞI TARİHTEN İTİBAREN 15 GÜN İÇİNDE İTİRAZ

EDİLMESİ; İTİRAZ ÜZERİNE İDARE TARAFINDAN 60 GÜN İÇİNDE RED CEVABI VERİLDİĞİ TAKDİRDE

VERİLEN CEVABIN TEBLİĞİNDEN SONRAKİ 60 GÜN İÇİNDE DAVA AÇILMASI GEREKMEKTEDİR.

İşlemler süreli işlemler olduğundan bir hukukçu eliyle takip edilmesi önem ve aciliyet arz etmektedir.

Lüks Araçlardaki Kaçak Araba İddiası İle Konulan Tedbirler, El Koymalar ve (Olası) Müsadere Kararı Açısından İdarenin (Devletin) Sorumluluğu

Yukarıdaki makalelerimizde, araç alırken dikkat edilmesi lazım gelen hususlardan başlayarak araçlar hakkındaki iddiaların mesnetsizliği, konulan tedbirlerin ve müsadere talebinin haksızlığı hususları  (mümkün olduğunca) kısaca izah edilmiştir. Aşağıda sorumlu makamlar ve sorumluluk sebepleri kısaca açıklanmıştır: (Sorumluluk sebepleri açılan davaların haklı veya haksız olduğu varsayımlarına göre farklılık gösterebilir.)

Yukarıda da izah edildiği üzere, tescile tabi eşya olması sebebiyle sicil kayıtlarına güvenerek alım yapan üçüncü şahsın (olası) zararlarından devlet sorumludur.

İyi niyetli üçüncü şahıslar elindeki eşyaların müsaderesini yasaklayan açık mevzuat hükümleri çerçevesinde (bu hükümlere aykırı olarak verilecek olası) müsadere kararından (hâkim ve savcıların fiillerinden doğan zararlardan sorumlu olması itibariyle Adalet Bakanlığı) dolayısı ile devlet sorumludur.

Alım yaparken sicil kayıtlarını incelemekten başka bir yükümlülüğü olmayan, sicil kayıtları haricinde bir evraka erişimi de mümkün olmayan tüketicilerin mağduriyetinden devlet sorumludur.

Araçların ithalatı sırasında gereken inceleme ve araştırmayı eksik yaparak sahte fatura ile ya da ikinci el olan arabayı sıfır gibi ülkeye girmesine müsaade eden Gümrük Bakanlığı (hizmet kusuru) nedeniyle sorumludur.

Araçların tescil makamı olarak İçişleri Bakanlığı, sorunlu eşyayı tescil etmiş olmakla sorumludur. Ayrıca polis, jandarma ve istihbarat gücü ile kaçakçılığı önlemedeki aktif yükümlülüğünü yerine getirmeyerek yurda kaçak ve sahte belge ile araç girmesine sebebiyet verdiği için İçişleri Bakanlığı (hizmet kusuru nedeniyle) sorumludur.

Sonuç olarak açılan davalar ve konulan tedbirler haklı olsa gerçekten araç yurda kaçak/sahte evrakla ya da ikinci el olarak girmiş de olsa; açılan davalar ve konulan tedbirler haksız da olsa devlet; iyi niyetli üçüncü kişi durumundaki tüketicilerin zararlarından sorumludur.

YURTDIŞINDAN GETİRİLEN OTOMOBİLLERE UYGULANAN GÜMRÜK VERGİSİ NE KADAR? İŞTE DETAYLARI 

Türkiye’de yerleşik vergi numarasına sahip Tüm kişi ve firmalar araç ithal edebilirler. Bu konuda ithal edilmesi düşünülen aracın Türkiye de Distribütörlerinin bulunması otonun  ithalat edilmesine engel değildir. Ancak aracın Mutlak surette kullanılmamış ve yeni olması zorunludur. Kullanılmamış ve yeniden kasıt aracın  ithal edileceği tarihte içinde bulunulan yılın aracı olması ve Trafiğe herhangi bir sebeple kayıt ettirilmemiş olması anlamını taşımaktadır.

GTİP cetvelinde ismen kullanılmış olarak geçen tarifelerdeki araçların  ithalatı Dış Ticaret Müsteşarlığının iznine tabidir. Bununla birlikte, tespit edilen tarife ismen kullanılmış olarak yer almakta olup, GTİP numarası belirtilenlerin dışında kalan diğer tüm eşyaların kullanılmış olanları da yine Dış Ticaret Müsteşarlığının iznine tabidir.

ARAC İTHALİNDE İSTENEN BELGELER 
Fatura ( Marka ,model ,şase, motor no vs bilgileri içermesi zorunludur ) 
Sanayi Bakanlığı Garanti belgesi ve Uygunluk belgeleri ( Tip onay , Karayolları uygunluk )
Döviz Transfer belgesi ( Şayet bu belge yok ise KKDF ödenmek zorunluluğu doğar ) 
Vergi Kimlik Kartı ( Aracı ithal eden şahıs ise ) 
İmza Sirküleri 

ÖDENECEK VERGİLER 
ÖTV…………Özel tüketim vergisi
KDV ……….. Katma değer vergisi
GV …………. Gümrük Vergisi ( Şayet Araç Avrupa’dan ithal ediliyorsa ve EUR 1 / ATR belgesi varsa gümrük vergisinden muaftır. Araç Avrupa’dan ithal edilse bile  EUR 1 / ATR belgesi yoksa Gümrük Vergisi ödenme zorunluluğu doğar.

Araç vergileri İhracatçı ülkeden üstünde ekstra aksesuarları da belirtilmiş fatura kıymeti üstünden tahsil edilir.Kasıtlı olarak  Türkiye’ye ithal edilen araç bedellerinden çok aşağı fiyatlarla gümrüğü yanıltmak amacı ile düşük fatura ile beyan verilmesi halinde Gümrük idarelerinin Kıymet araştırma yöntemlerini uygulama hakkı vardır. (Üretici firmadan yada TR deki distribütöründen alınan fiyat listeleri üzerinden vergilendirme yapılır.)

ÖZEL TÜKETİM VERGİSİ ( ÖTV )
ÖTV  Aracın CIF değeri üstünden hesaplanır.
  Motor silindir hacmi 1600 cm3’ü geçmeyenler % 37
  Motor silindir hacmi 1600 cm3’ü geçen fakat 2000 cm3’ü geçmeyenler % 60
  Motor silindir hacmi 2000 cm3’ü geçenler % 84

KATMA DEĞER VERGİSİ  (KDV ) :
CIF Değer + ÖTV + Diğer Masraflar ( Gümrük Vergisi, Fon, Ardiye vs.) Toplamının  % 18’i oranında KDV tahsil edilir.
GÜMRÜK VERGİSİ ( GV ) 
Gümrük Vergisi ( Araç Avrupa dan ithal ediliyorsa ve EUR 1 / ATR belgesi varsa gümrük vergisinden muaftır. Araç Avrupa dan ithal edilse bile  EUR 1 / ATR belgesi yoksa Gümrük Vergisi ödeme zorunluluğu mevcuttur. 
Gümrük Vergisi  Aracın CIF değeri üstünden hesaplanır.
Avrupa dan İthal ve EUR 1 / ATR Belgesi Mevcut ise……    MUAF
Avrupa dan İthal ve EUR 1 / ATR Belgesi Mevcut değilse ……    %10
Diğer Ülkelerden…...%10
GYÜ …….% 6,5

GÜMRÜKTE ÖDENECEK VERGİLER ÖRNEK HESAPLAMASI
Türkiye  teslim CİF kıymeti tüm aksesuarlar dahil  40.000.- EUR  olan ve motor hacmi 2000 cc’yi geçen TEMSİLİ BİR ARAÇ İÇİN ödenmesi gereken vergilerin hesaplanması ( Aracın EUR1 / ATR belgesi mevcut olduğu varsayılarak araçta Gümrük Vergisi söz konusu olmadan örnek hesaplama )
FOB KIYMET……..37.500.- EUR
CIF KIYMET……….40.000.-- EUR
ÖTV  =  CIF Bedel  X  ÖTV Oranı
40.000.- EUR  X  ÖTV Oranı % 84  =  33600.- EUR  ÖTV
KDV  = (CIF Bedeli + ÖTV ) X  KDV Oranı
( 40.000.- EUR  +  33.600.- EUR )  X  % 18 KDV Oranı
( 73.600.- EUR )  X  % 18   =  13.248,- EUR  KDV
GÜMRÜKTE ÖDENECEK VERGİLER TOPLAMI  =  ÖTV+KDV
33.600.- EUR ÖTV  +  13.248.- EUR  KDV  =  46.848.- EUR TOPLAM VERGİ 
Örnek araç hesabı Avrupa dan ithal edilmek ve EUR 1 / ATR dolaşım belgesi var sayımı ile GV siz örneklenmiştir. Şayet Arac Avrupa harici  ülkelerden ithal edilirse Gümrük vergisi de KDV Matrahına girer ve ayrıcada tahsil edilir.
Yukarıda araç fiyatı örneklendirilmiş bir değerdir. Ne böyle bir araç nede böyle bir FOB / CİF  kıymet değeri vardır.



Yorum

0 Yorum

Benzer Haberler